منیفولد هوا چیست و چه نقشی در عملکرد موتور دارد؟

منیفولد هوا یکی از مهم‌ترین قطعات موتوری خودرو است که وظیفه دارد هوای ورودی از فیلتر هوا را بین سیلندرهای موتور تقسیم کند.
این قطعه در تمامی خودروهای ایران‌خودرو و سایپا از جمله پژو ۲۰۶، سمند EF7، دنا، تیبا، ساینا و پراید وجود دارد و نقش حیاتی در عملکرد موتور و مصرف سوخت ایفا می‌کند.

عملکرد منیفولد هوا در موتور خودرو

منیفولد هوا، هوا را از مسیر فیلتر وارد کرده و به طور یكنواخت بین تمام سیلندرها توزیع می‌کند.
در موتورهای انژکتوری مانند TU5 و EF7، منیفولد هوا به همراه سنسور مپ (MAP Sensor) کار می‌کند تا ECU (کامپیوتر خودرو) مقدار دقیق هوا و سوخت را تنظیم کند.

اگر منیفولد به‌درستی عمل نکند، احتراق ناقص، ریپ زدن، کاهش توان موتور و افزایش مصرف سوخت اتفاق می‌افتد. به همین دلیل، سلامت منیفولد هوا برای کارکرد صحیح موتور بسیار مهم است.

علائم خرابی منیفولد هوا

در خودروهای پراید، پژو ۴۰۵، سمند، تیبا و دنا خرابی منیفولد معمولاً با چند نشانه مشخص همراه است:

1. روشن شدن چراغ چک موتور به‌علت نشت هوا یا خطای سنسور مپ.

2. کاهش شتاب خودرو به‌ویژه در دور موتور پایین.

3. افزایش مصرف سوخت به دلیل ترکیب نادرست هوا و بنزین.

4. صدای سوت یا نشتی هوا از اطراف منیفولد.

5. ریپ زدن و لرزش موتور هنگام درجا یا استارت سرد.

نشتی در منیفولد یا خرابی واشر آن می‌تواند باعث ورود هوای اضافی به موتور شود و نسبت سوخت به هوا را به‌هم بزند.

جنس و ساختار منیفولد هوا در خودروهای ایرانی

منیفولدها در خودروهای مختلف جنس متفاوتی دارند:

• در پژو ۲۰۶، سمند EF7 و تیبا معمولاً از پلاستیک فشرده (ABS) استفاده می‌شود تا وزن موتور کاهش یابد و جریان هوا سریع‌تر انجام شود.

• در خودروهای قدیمی‌تر مانند پراید و پژو ۴۰۵، منیفولدها اغلب فلزی یا آلومینیومی هستند که دوام بیشتری در برابر حرارت دارند.

جنس منیفولد تأثیر مستقیمی بر شتاب و مصرف سوخت خودرو دارد. منیفولد پلاستیکی معمولاً جریان هوا را نرم‌تر و یکنواخت‌تر عبور می‌دهد.

نحوه نگهداری و تعویض منیفولد هوا

منیفولد هوا هرچند قطعه‌ای ساده به نظر می‌رسد، اما به‌مرور زمان به دلیل دوده، بخار روغن و گرد و غبار گرفته می‌شود.
برای افزایش طول عمر آن:

• هر ۳۰ هزار کیلومتر مسیر ورودی هوا را تمیز کنید.

• از فیلتر هوای باکیفیت استفاده کنید تا ذرات به داخل منیفولد نرسند.

• در زمان تعویض منیفولد یا باز کردن آن، حتماً واشر نو و اورجینال نصب کنید.

در صورت ترک‌خوردگی یا نشتی، بهتر است منیفولد تعویض شود، چون تعمیر موقت معمولاً دوام ندارد.

تأثیر منیفولد هوا بر راندمان خودرو

منیفولد سالم باعث می‌شود هوای ورودی دقیق و یکنواخت باشد و در نتیجه:

• احتراق کامل‌تر صورت گیرد،

• مصرف سوخت کاهش یابد،

• قدرت موتور افزایش پیدا کند،

• و آلایندگی خودرو کمتر شود.

به‌طور کلی، منیفولد هوا یکی از قطعاتی است که اگرچه کمتر به آن توجه می‌شود، اما تأثیر مستقیم بر عملکرد موتور در تمامی خودروهای ایران‌خودرو (پژو، سمند، دنا) و سایپا (پراید، تیبا، ساینا) دارد.